Free Cultural Space Gathering x Envisioning Free Space conference

Free Cultural Spaces (FCS) Amsterdam maakt deel uit van het netwerk van ongeveer 275 Vrije Culturele Ruimten verspreid over Europa én staat in verband met steeds meer steden en festivals in de gehele wereld. Jaarlijks organiseren zij een internationaal symposium dat  ontmoeting, kennisuitwisseling en het initiëren van internationale activiteiten tot doel heeft. Dit alles in het kader van het behoud van bestaande en initiëren van Vrije Culturele Ruimtes.  

De drie laatste op de toekomst gerichte symposia vonden plaats op het ADM met ‘Degentrification’ in 2017, op de Nieuwe Meer, Ruigoord en het Vrijpaleis met “Reframing environtalism” in 2019 en “50 years of past, present and future of Christiania”  in Kopenhagen, 2021.

Het laatste half jaar heeft het team Free Cultural Spaces Amsterdam gewerkt aan het voltooien van het document “Declaration concerning the Universal Value of Free Cultural Spaces”.
Vanaf 2013 hebben vele internationale Free Cultural Spaces op de een of andere manier aan de basis van dit document bijgedragen. Er ligt nu een concept-versie klaar.
Met het uiteindelijke document willen we de relevantie van Free Cultural Spaces in (inter)nationaal opzicht onder de aandacht brengen. Dit document wil ook het voortbestaan van de huidige Free Cultural Spaces en de verdere  ontwikkeling hiervan nieuwe impulsen geven. In juli hebben wij een versie voorgelegd aan de 125 panden van de Culturele Stelling van Amsterdam. De CSA nam al vanaf 2011 deel aan de eerste drie Futurologische Symposia Free Cultural Spaces in Ruigoord. De reactie van de bewoners van deze panden is inmiddels verwerkt en deze versie is nu ter lezing en reflectie aan de 275 internationale Free Cultural Spaces voorgelegd.

Het zijn bij uitstek de plekken waar het onbekende wordt verkend en waar grenzen worden verlegd

“Free Cultural Spaces” is een onderbelicht fenomeen, omdat het over het algemeen in de ‘underground van de culturele movements ontstaat. ‘Zelfsturing’ ligt er aan ten grondslag. Mensen met verschillende achtergronden ontmoeten elkaar in de FCS.
Het zijn bij uitstek de plekken waar het onbekende wordt verkend en waar grenzen worden verlegd. In FCS nemen bewoners en gebruikers de verantwoordelijkheid op zich voor de invulling en interne organisatie van hun woon-, werk- en leefomgeving. Door hun uitstraling versterken zij het onderlinge verband tussen stad-, platteland- en buurtbewoners, en door hun gastvrijheid bevorderen zij een pluriforme kosmopolitische gemeenschap. Hiermee brengen ze inspiratie en creatie terug in de stad.

FCS als Ruigoord (NL), Christiania (DK) en Uzupis (LIT) tonen al sinds decennia aan dat de aantrekkingskracht van steden niet alleen is gebaseerd op onze identiteit als eigenaars en consumenten, maar ook op onze identiteit als scheppers. Een scheppende sfeer, groene omgeving en een liberaal cultureel klimaat zijn minstens zo belangrijk.

De FCS-cultuur staat daarmee haaks op de overal om zich heen grijpende gentrificatie. In plaats van tijd en geld te besteden aan het verwijderen van ongewenste (en minder draagkrachtige) elementen, zouden er door de stedelijke overheid vrijplaatsen voor culturele diversiteit en onderlinge solidariteit geschapen moeten worden.
Geen gelijkschakeling (de Kulturkammer was in 1931-1945 was het ultieme voorbeeld van ‘gelijkschakeling’) van het abnormale, maar verwelkoming van het buitengewone. Het tegenhouden van grootstedelijke ontwikkelingen zoals woonwijken op voormalig havengebied kan niet altijd. Het is echter in het belang van iedereen om de waarde en de werking van vrije broedplaatsen te beschermen.
Zo kunnen de FCS  de fundamentele culturele rechten (recht op expressie van wie dan ook is een mensenrecht) in dezelfde mate als de gevestigde culturele instellingen waarborgen. Overheden dienen ruimte te bieden en activistisch op te treden door het faciliteren van nieuwe kunstzinnige vrijplaatsen.

Van 24 t/m 27 november vindt in Amsterdam de Envisioning Free Space Conference plaats. Deze conferentie  wordt georganiseerd door de Space of Urgency en zou eigenlijk in Berlijn gehouden worden.
Amsterdam is dit jaar als conferentie-stad gekozen. In samenwerking met Envisioning Free Space gaan wij  27 november de Declaration concerning the Universal Value of Free Cultural Spaces tijdens een live en online vergadering in het Machinegebouw op het Groene Veld, met zoveel mogelijk vertegenwoordigers uit het internationale netwerk van Free Cultural Spaces, bespreken. En hopelijk komt er dan het slotakkoord.

Voor deze speciale gelegenheid wordt als special preview de film `Free Party: A Folk History´ van Aaron Trinder vertoond. Aansluitend is er een Q & A met Deborah Griffith & Mark Angelo Harrison ( beiden zijn makers van Spiral Tribe/SP23).
Tijdens de live Free SPACE Night acteren enkele dj’s en een internationale mystery guest van wie binnenkort de namen bekend worden gemaakt. Check your networks!
Na dit tumultueuze evenement gaan wij het aanbod van de Declaration concerning the universal Value of Free Cultural Spaces aan de Unesco voorbereiden.

Ruigoord, CSA en FCS Amsterdam organiseren het tiende Futurological Symposium Free Cultural Spaces in Ruigoord in juli 2023. Ter viering van haar vijftigjarig bestaan als culturele vrijplaats.

Vandaar dat wij in de lente van 2023 het eerste ontwerp van een Declaration concerning the Universal Value of Free Cultural Spaces aan de UNESCO aanbieden.  Daarmee trekken we ook aandacht voor het futurologisch symposium in Ruigoord.

Het moge duidelijk zijn dat, als de UNESCO de verklaring erkent, dit van grote invloed is op het bestaansrecht van Vrije Culturele Ruimtes: overal ter wereld.

Date: 27 november 2022
Location: Machinegebouw – ’t Groene Veld - Amsterdam
Conference time incl. film: 16:00-22:00
Free SPACE night: 22:00 – 04:00

Program
Free Cultural Spaces Amsterdam
Declaration concerning the Universal Value of Free Cultural Spaces
16:00-18:00

Food
18:00-19:30

Film - Free Party: A Folk History
Aaron Trinder
19:30-21:30

Q&A
Deborah Griffith (Spiral Tribe/SP23) & Mark Angelo Harrison (Spiral Tribe/SP23)
21:30-22:00

Free SPACE night
T.B.A.
22:00-4:00

Team Free Cultural Spaces Amsterdam: Aja Waalwijk, Ernst Du Pon, Patrick van Ginkel, Myra Driessen, Jefta Hoed, Hans Waalwijk, Hay Schoolmeesters