Kenter de marginalisering van volkshuisvesting in Amsterdam
Sociale woningbouw is de afgelopen twintig jaar gemarginaliseerd geraakt in Amsterdam. Voorheen was sociale huur de aangewezen manier van wonen voor mensen met essentiële beroepen en mensen met een minimum inkomen of een uitkering. Nu wordt de sociale woningbouw afgeschilderd als het exclusieve domein voor de laagste inkomens. Sociale huur is voor losers. Dit moet anders.
Tussen 2003 en 2020 zijn zo’n 53.000 sociale huurwoningen verdwenen door verkoop, liberalisering en sloop. Onder het huidige stadsbestuur is dit beleid gewoon doorgegaan. De laatste jaren is het aantal sociale woningen administratief weliswaar niet afgenomen door nieuwbouw of verbouw. Maar dit zijn fake woningen zoals jongerenwoninkjes met een tijdelijk huurcontract. Als je gedurende dat vijfjarige contract geen rijke partner gevonden of de ultieme cocaïnedeal hebt gemaakt, dan kun je terug naar je ouders of ergens op een bank gaan slapen. Of je huurt een oude Kip-caravan en sluit je aan bij het groeiend aantal spookburgers (zo’n 513.000 volgens het CBS) .
Rentenierseconomie
De particuliere sociale verhuur was redelijk sterk vertegenwoordigd in het centrum, Oud-West en De Pijp. Momenteel is hier bijna niets meer van over. Als gevolg van de invoer van de WOZ (de vrije markt-waarde) in het huurpuntensysteem (dat de huurhoogte bepaalt) zijn deze woningen allemaal in de vrije huur-sector terecht gekomen.
Vervolgens zijn veel van deze woningen verkamerd. Als de kamerhuur beneden de sociale huurgrens is wil dit overigens nog niet zeggen dat het om sociale woningbouw gaat. Er is immers geen sprake van een zelfstandige wooneenheid met eigen keuken, plee en douche. Met een Verordening op de Kamerverhuur heeft dit stadsbestuur dit enigszins beteugeld.
Momenteel is het aandeel particuliere verhuur al groter dan het eigen woningbezit, dit dankzij het jarenlange neoliberale beleid. Nederland en Amsterdam voorop zijn een soort rentenierseconomie geworden. Werken loont niet meer. Koop een aantal huizen en verhuur ze voor grof geld. Je hoeft dan ook bijna geen belasting meer te betalen. Leuker kon Rutte met zijn kliek het niet maken.
Stop de segregatie
Om een kentering in deze ontwikkeling te bereiken zullen een aantal dingen moeten gebeuren: De gemeente Amsterdam erkent dat goed en betaalbaar wonen een mensenrecht is en gaat daar ook naar handelen. Breek de prestatie-afspraken met de woningcorporaties open. Stop de verkoop, de liberalisering en sloop van sociale huurwoningen. Bouw minimaal 5.000 sociale huurwoningen per jaar erbij. Als de corporaties niet kunnen of willen leveren gaat de gemeente Amsterdam zelf bouwen. Los de dakloosheid op. Haal de vrije markt-waarde uit het huurpuntensysteem, zodat alle huurwoningen onder het puntenstelsel vallen. Voer een vergunningsstelsel in voor alle huurcontracten. Verbied tijdelijke huurcontracten tenzij er een vervolg is. Gedoog kraken zolang leegstand nog niet adequaat wordt bestreden. Laat woonlasten niet boven de 30% van het netto inkomen uitkomen. En verlaag de huur van woningen als deze slecht geïsoleerd of vochtig zijn.
De woonwensen en behoeften van alle Amsterdammers moeten centraal komen te staan, níet de verdienmodellen van huisjesmelkers, beleggers en vastgoedcorporaties. Mensen die Amsterdam draaiend houden moeten er weer prettig en betaalbaar kunnen wonen. Stop de segregatie. We zitten nu met het resultaat van jaren slecht beleid door wethouders van GroenLinks en de SP, realiseer je dat als je gaat stemmen.