Article index
Online only articles
 

Through this index panel you can filter the articles from every published news paper + the online only articles. click on on of the issue numbers below to select the issue you would like to view. click on an article block to view full text.

Issue #013: June-July 2017Issue #012: April-May 2017Issue #011: Feb-Mar 2017Issue #010: Dec-Jan 16/17Issue #009: Oct-Nov 2016Issue #008: Aug-Sept 2016Issue #007: May-June 2016Issue #006: Mar-Apr 2016Issue #005: Jan-Feb 2016Issue #004: Nov-Dec 2015Issue #003: Sept-Oct 2015Issue #002: Jul-Aug 2015Issue #001: June 2015Online only

Online only Published: 22-07-2016 // Written by: AKG
Summer at Filmhuis Cavia
We’re about to start our summer stop here at Cavia. A well-earned rest. But before we go we have two things we need to tell you about. Firstly, we will be running a fund-raising campaign for new equipment which our recalcitrant cinema is in great need of. The specifics are still being formulated, but keep an eye out for information on our website because we will need your help. Secondly, we are excited to announce that we will be holding an outdoor screening at Museum Het Schip. They will be hosting us in their beautiful courtyard garden on August 24th.  Our defiant little cinema has been running for over 30 years now and we’re held together with string and paper clips. All cinemas run into technical problems and demand maintenance during their lifetime, but as a not-for-profit, D-I-Y space that relies on subsidies, we do not have the budget for an apparatus overhaul. Our volunteer family have been working on a game plan to garner funds and in the next month or so we will launch a croudfunding campaign through Voordekunst.nl so that we can get our cinema running smoothly again. All the details will be released on our website and our facebook page. We will make sure you hear about it! Every summer we run outdoor screenings somewhere in our neighbourhood and we’re very excited about collaborating with Museum Het Schip this year in August. A building unconventional from all angles. Built in a time when the Dutch government was happy to spend money on affordable housing. It is the single most important example of it’s style of architecture. Amsterdamse School, as I am sure many of you know, was an art and architectural movement of romance and social ideals. Het Schip was built as a workers palace. Consisting of 102 homes, a small meeting hall and a post office which the poorer class had previously had very little access to. In their time, the apartments of Het Schip were a radical change from the living conditions many of Amsterdam’s working-class people were used to. The apartments were spacious and had several separate rooms, unlike the one-room dwellings that were still common then. More importantly, these houses had flush toilets, ample natural light and ventilation from windows, amenities that one could not imagine being without today. They were also rich in detail and utility, built to give dignity and joy to the working class. The Amsterdamse School movement held that beauty and art should not only be reserved for the elite but should serve the whole society. A belief that we at Cavia stand behind whole-heartedly. From July 2nd Museum Het Schip’s new expansion will be open, taking over the former school in the building. The new space will house a large exposition showcasing the artistry and attentive vision of architects, artists, housing authorities, passionate administrators and skilled craftsmen each of whom brought the ideals of the Amsterdamse School movement to life, each in their own way, and it is an art movement which the Netherlands can truly be proud of.  Things have changed. The government today is no longer willing to give space to people who need it. Instead, more and more of our city is being taken away from us and redistributed to the rich and powerful. But we have a right to our city. We can resist gentrification. We can create alternative forms of living. We can create our own identities. We can take what we are not given. Space is political.  It is why we fight for it. It is why we all do what we do. Why we claim all the spaces we run as our own. Why we work hard to make our social spaces accessible and enriching.  Amsterdam is getting harder and harder to live in. People who are able to be politically active are getting fewer and fewer. Rent has gone up. Squatting has become less stable. Housing companies and hotels have taken over the city. Authorities are using any power they can to intimidate us and limit our capacities. But while our anarchic community is getting smaller, we are still feeding each other, clothing each other, entertaining each other and teaching each other. We are still here. And we aren’t going anywhere without a fight. We wish all our comrades here in Amsterdam, and throughout the world, good fortune in their resistance, a joyfully happy summer and strength and peace of mind. We’ll return with our sexy, dissident, colourful cinema programming in September. In the meantime, see you in August at Het Schip.
Online only Published: 20-07-2016 // Written by: www.manupalooza.com
Travel for a reason
(Alternative Travel Gathering Amsterdam 29-30-31 July, 2016) a nonprofit noncommercial community travel storytelling event, organized by travelling volunteers. They came in the hundreds, they came from all over the continent. Some came by bike, some by boat, some by foot, others sticking out their thumb at Europe’s crossroads, with much luck. The Vondelbunker hosted them, the city alike was full. They slept in tents, they slept outdoors, many slept at your house: every Amsterdammer curious, who these wanderlusters are, hear their stories. Why do they travel? How do they do it without money? Are you not afraid? What’s it like to travel solo, hitch-hike as a woman, couchsurf as an ugly dude, busk in the Middle East? The workshops and presentations bursting full, from 13.00 nonstop till way late: we quickly decided 2016 we’d make it bigger, more days, more locations: for everyone wants to know....What motivates you, traveller, what did you seeeeee? How can I do it too? Or just inspire me, take me away, show me how to reclaim my life. Or this year, 2016: travel for a reason, travel for a purpose, travel wild, work like a nomad: online, with never a fixed home. 29 July this year we will kick off in the Vondelbunker, though a hitchhiking race from UK will bring them on too. We shall watch films, we shall listen to talks, play games, we shall be carried away with travel storytelling, and at night, dance to the open stage, watch the fire, watch the juggles, listen to those words: the ADM for the Sunday, more locations will be announced as we finalize. Because plans are secondary, in this (travellers’) world, you cannot make them. Just like when you travel, things can change last minute, the flow might go elsewhere...learn to Let Go, you shall never be bored. The program as we announce it: http://alternativetravelgathering.com/ : Come back often, right until the end. We shall make you dream about adventures. Make new friends. Establish connections. Acquire skills. Swap, trade, share, build community....go places. Alternative Travel, the lifestyles of the self-sustainable, the off-the-grid, the volunteer, the Nomadic: there are many ways to unplug, we shall show you how. Life pirates, life misfits, life hackers, life kraakers: you’re all welcome. Reclaim empty spaces, repurpose objects, preserve local culture, respect nature, immerge yourself in the locals, keep on truckin’, use an alternative vehicle, and.....never look back. These are all idea(l)s we share and....we’d like to share them with you! http://alternativetravelgathering.com/ : Bring your friends, come alone: it’s all good, it’s Your Life. The event is free, but we shall ask for donations to cover costs. Speakers are international, and discussions and Q&A are open to all. Volunteers are welcome: infact we visualize this Gathering as a participatory and proactive 3-day community. We have lots of surprises in store! Keep your eye on the website. There are no sleeping places, infact we are looking for hosts. Host a Traveller, Be Inspired! For all questions, queries, suggestions, ideas or World Domination Plans, email us asap.
Online only Published: 19-07-2016 // Written by: Javier Bohorquez
VOLTA spices up its walls with an evening full of latin-american ska and funk-rock: DESORDEN PUBLICO and LOLA’S DICE
I was a kid and it was the early 90’s when I heard ska for the first time coming from the double cassette stereo of my older cousin; it was Desorden Publico with their hit “Politicos Paraliticos” (Paralytic Politicians). I fell in love with the rhythm of the band, and to this day I get the same feeling every time I listen to them. In Venezuela during the 90’s this ska band represented anti-establishment made music, and they haven’t stopped doing so. In my opinion Desorden Publico (Venezuela) together with Los Fabulosos Cadillacs (Argentina) created the sound of Latin-American Ska: a fusion of cumbia, salsa and merengue with the classical ska beats. They are celebrating 30 years of existence with an EU tour that will include Amsterdam. The show will be loaded with the essence of the Caribe and the colourful beats of America, representing the Joy of Music.  Daydreaming is a compulsory task in my life, and one of those fuzzy seconds in the clouds of my brain will materialize next 19th July. Then, we will work hard and prepare everything to set up here in Amsterdam one of my musical heroes: Desorden Publico. When Marit (Volta) asked me to write a few words about this event, and what it represents to me and my band Lola’s Dice, I walked up-side-down in the ceiling of our rehearsing studio.  I would like to start mentioning that Amsterdam has a nice scene for different alternative artistic expressions; however, as a musician I feel that it is still really hard to get stage minutes especially for bands wanting to show their own material. To put it simply, you ought to be a Coldplay cover band or you ought to be Coldplay. I was born in Venezuela where the Caribbean Sea wakes you up with its colored chromatic wonders and fills you up with the energy you need to run throughout the adversities of such gorgeous but convulsed country. Inspired by those moments, I decided (together with my band and a bunch of friends) to stop complaining and try ourselves to organize different events where we can share and be together for the motivation that moves us: the joy of music. We are still in the experimenting phase; however, we believe that with our drive and the help of more amazing venues like Volta we will get there. So far we have decided to give a name to this idea: Platypus Booking & Logistics. In our short resume we have the pleasure of organizing the shows of the famous Basque band Berri Txarrak and now shortly Desorden Publico. The show will start with my band Lola’s Dice. We are a so called power trio that started back in 2008 (in the city of Amsterdam); and after navigating infinite hours of jamming and live gigs we found ourselves in the shores of Funk-Rock (if I have to give a name to what we play). Our drive is creating music to ignite what lies beneath everyone’s emotions. “In Half / Funkwashed”, our new album; became the band’s manifesto of how we intend to switch-on this rhythm blender. I hope that I have created enough curiosity to make you click on your web search engine and search for: Volta or Desorden Publico or Lola’s Dice. If you are there, you will not regret a second when you find yourself dancing to all the beats that this evening offers you.  Until then, I have said my piece. www.desordenpublico.net www.lolasdice.com www.volta.amsterdam Javier Bohorquez Singer and guitar player at Lola’s Dice
Online only Published: 13-07-2016 // Written by: Sebastian Olma
Van der Laan goes AirBnB: Welcome to the Political Simulacrum
In early June, Amsterdam’s mayor Eberhard van der Laan blessed his constituency from the front page of the city’s daily Het Parool with a brilliant idea: Why shouldn’t tenants of social housing be able to make a bit of cash on the side by renting out a room via the Internet platform AirBnB? His call didn’t fall on deaf ears: a couple of days later, housing corporation De Key announced they would legalise AirBnB for their tenants.  The conservative liberals of the VVD were up in arms against this “purely leftist” idea of giving lazy social housing tenants the same rights as diligent property owners. One might be inclined to dismiss this as a knee-jerk reaction of a political camp that sees anything to do with social housing as a gateway to a communist dictatorship. However, one could also take their argument seriously and pose the question of whether Van der Laan’s initiative is indeed “purely leftists”, or, in fact, has anything to do at all with leftist or social democratic politics.  On the face of it, Van der Laan’s initiative seems very progressive indeed. The mayor is pulling his political weight for the sake of improving the lives of the struggling masses. But what would AirBnB for social housing in fact achieve? Clearly, it would increase the income of social housing tenants. In the current economic situation, anyone would welcome such an opportunity. However, it’s not the toiling masses who would profit from AirBnB but only those fortunate enough to live in social housing. Given the on-going sale of social housing in the city, this is an increasingly exclusive group of people. Those who really suffer under the current situation – say, for instance, the youngsters who have to leave the city due to the lack of affordable housing – have nothing to gain from the mayor’s initiative. AirBnB, of course, is one of the factors that take living space off the market while simultaneously pushing rent up. Spreading it even further instead of making it illegal (as Berlin and Barcelona did recently) would make the situation even worse.   So what’s the mayor doing here in reality? He engages in a cheap form of populism whereby he stages himself as true social democrat while fervently pushing his neoliberal agenda. Opening social housing for AirBnB is of course nothing but an attempt to further depoliticise the question of housing. If social housing is thrown onto the market, if tenants are nothing but subsidised entrepreneurs, what is the reason to have any social housing at all? This, one can be sure, is the question that will be posed very soon by those who want to transform our city into business opportunities pure and simple. Van der Laan’s intervention is an important step in this direction.  However, the really interesting question here is: Why does he get away with this simulation of social-democratic politics. In order to find an answer to this question it makes sense to remember the French philosopher Jean Baudrillard who in the 1970s and 80s came up with the diagnosis that we had literally lost our touch with reality. Post-war, highly industrialised society, he argued, was characterised by an explosive supply of goods whose demand needed to be engineered. Advertising in conjuncture with mass media formed a new cultural technology able to reconstruct our language by producing a layer of symbolic communication on which meanings and desires could be arbitrarily connected to goods. The massive circulation of goods and their perverted symbols, Baudrillard claimed, would eventually drown reality in a sea of meaningless meaning. The (mainly commercial) proliferation of sings and symbols was wrapping the world in a semiotic veil turning reality into a simulacrum: a copy whose original had been lost. With the rise of neoliberalism since the 1980’s and the corresponding digital revolution, Baudrillard’s simulacrum has been given a second life; this time beyond the purely symbolic dimension. Instead of reconstructing signs and symbols as advertising did (and, of course, continues to do) we have moved onto a stage of simulation whereby previously meaningful social practices are turned into bogus avatars of themselves. We have now, spread throughout our cities and towns, permanent and temporary simulacra of social change – from global TED to your local Pakhuis de Zwijger –  that in the name of “making the world a better place” engage in therapeutic gymnastics with no effect whatsoever on the world that you and I live in. This is no accident but actually intended: these simulacra of social change are institutions whose entire purpose is the prevention of real social change. Their greatest enemy is a potential political movement that would actually contest the political trajectory of neoliberalism. This is why they incessantly push technology and entrepreneurship as the only legitimate means of social change.  OK, one could say then, if they don’t have an effect on the reality, what’s the problem? Well, the problem is that while these simulacra of social change certainly don’t make the world a better place, they do help make things worse. One of their great achievements is the construction of myths such as the “sharing economy”, claiming that platform businesses such as AirBnB in some sense work for the greater good of society. And Van der Laan is now tapping into this myth and using it in order to construct his own neoliberal simulation of social democratic politics. So he is able to pretend that AirBnB for social housing is not only helping the ‘little man’, it’s also spreading the practice of ‘sharing’ and it’s innovative because it was invented in Silicon Valley. Thus, the mayor is nicely arranging his costume of a modern social democrat while in fact engaging in an extremely cynical form of anti-politics that is aimed directly against a sustainable future of our city. Welcome to Van der Laan’s political simulacrum!  
Online only Published: 25-04-2016 // Written by: Sebastiaan Olma
A fair city: voorbij de heilige drie-eenheid van innovatie
Een toekomstbeeld: Europe by People Er hangt op het ogenblik in Amsterdam een beetje toekomst in de lucht. Van januari tot juni is onze stad gastheer voor de evenementen rond het Nederlandse voorzitterschap van de EU. Terwijl het Marineterrein, de nieuwste creatieve locatie van Amsterdam, profijt hoopt te trekken van zijn rol als gastheer van officiële bijeenkomsten, is er ook een cultureel randprogramma: Europe by People. En daar komt die toekomst om de hoek kijken, want daarover gaat Europe by People: ‘de toekomst van het dagelijks leven’, de toekomst van onze stad. Pakhuis de Zwijger, het Amsterdamse hoofdkwartier van alles wat naar vernieuwend riekt, heeft het voortouw genomen bij het ontwikkelen van een visie op die toekomst van het dagelijks leven. In een reeks bijeenkomsten en conferenties gaan ‘deskundigen’, ‘veranderaars’ en ‘pioniers’ aan de slag met wat de New Europe City Makers Agenda heet. En om ons een voorproefje te geven van hoe de stad er in dit nieuwe Europa uit gaat zien, wordt er een Fabcity gebouwd op de kop van het Amsterdamse Java-eiland. Nu is het verbeelden van de toekomst altijd lastig. Deskundigen en futurologen zitten er meestal naast omdat ze de neiging hebben de toekomst voor te stellen als een technologische update van het heden (‘Over tien jaar maken we allemaal thuis onze eigen schoenen met een 3D-printer’, et cetera). Met die aanpak kun je niet eens goede sciencefiction schrijven, omdat de toekomst zo wordt gedefinieerd als een lineaire, berekenbare opvolger van het heden. Dat is niet alleen saai, maar ook in rechtstreekse tegenspraak met wat de geschiedenis ons leert. Daarmee stuiten we op het eerste grote probleem in onze huidige verhouding tot de toekomst: het vergeten van het verleden. De Nederlandse ontwerper Daan Roosegaarde, spreekbuis van het Nederlandse design- en innovatiewereldje, heeft onlangs de millenniumgeneratie geprezen voor hun vernieuwende kijk op de wereld. ‘Wij denken’, zei hij, zichzelf meetellend, ‘niet vanuit het verleden maar vanuit de toekomst.’ Hoewel het totaal onduidelijk is wat deze uitspraak feitelijk betekent, het ermee gesuggereerde vergeten van het verleden is natuurlijk allesbehalve een voordeel wanneer je je een wenselijke toekomst probeert voor te stellen. Door de hele geschiedenis heen is iedere vernieuwende drijvende kracht naar een betere toekomst een reactie geweest op toen heersende omstandigheden waarvan voldoende mensen vonden dat die nodig veranderd moesten worden. Denk aan de Verlichting, aan sociale en politieke revoluties, enzovoorts. Het streven naar een betere toekomst begint altijd met een analyse van de huidige omstandigheden en de (voorbije) processen die tot die omstandigheden hebben geleid. Dus nee, denken vanuit de toekomst is niet de juiste manier om tot een andere, meer wenselijke en betere toekomst te komen. Dat is geen hogere wetenschap, maar gewoon logica. Het enige geval waarin denken vanuit de toekomst wél zou werken is als we van tevoren wisten hoe die toekomst eruitzag. Een dergelijke bewering zou natuurlijk volkomen onzin zijn en onze New Europe City Makers pretenderen nu ook weer niet dat zij de beschikking hebben over een teletijdmachine. Toch bezondigen zij zich aan een lichte versie van deze logische denkfout, want ze hebben al een hele gereedschapskist vol oplossingen klaarstaan voordat ze zelfs maar naar mogelijke problemen en uitdagingen gekeken hebben. In die gereedschapskist zitten dingen als smart city, circulaire economie, digitaal design, urban gardening, peer-to-peer samenleving, enzovoorts. Het probleem daarmee is dat deze middelen een agenda voor de toekomstige stad poneren die weinig van doen heeft met een Europe by People in de zin van democratische of zelfs bottom-up besluitvorming. Ze zijn eerder het resultaat van het doordruppelen van de Californische Ideologie: de bedrijfsfilosofie van Silicon Valley, een combinatie van libertair economisch en reactionair politiek denken met een scheutje hippie-spiritualiteit. Een van de belangrijkste manieren waarop deze ideologie zich van haar greep op de Europese beleidsvorming verzekert, is het door consultants gedreven systeem dat is opgetuigd rond het beleid voor de zogenaamde creatieve industrie. Via infotainment-formats als TEDx en de selectieve programmering van plaatselijke outlets als Pakhuis de Zwijger is de Californische Ideologie erin geslaagd om ons denken over de toekomst te beperken tot een ideologische ruimte die wordt bepaald door drie grote paradigma’s: (maatschappelijk) ondernemerschap, digitale technologie en gemeenschapspolitiek. Samen vormen deze paradigma’s een heilige drie-eenheid die in de naam van innovatie hulpmiddelen en benaderingen produceert met een staat van dienst die slechts in één opzicht opvalt: ze bestendigen de status quo. Maatschappelijk ondernemerschap: een oefening in (zelf)bedrog Neem nu het maatschappelijk ondernemerschap. Dat belooft de dualiteit tussen markt en maatschappelijke vooruitgang te ondervangen: maatschappelijk goed doen door gebruik te maken van de markt. Daar is op zich niets mis mee, ware het niet dat veel sociale ondernemers de eigen ondernemingsaspiraties niet waarmaakt omdat ze zich grotendeels afhankelijk maken van sponsors en overheidssubsidies. Pioneerspost.com, een internetbulletin voor de scene van het maatschappelijk ondernemen, heeft onlangs de aandacht op dit fenomeen gevestigd. ‘De PR-industrie van het maatschappelijk ondernemen groeit nog voortdurend en heeft grote behoefte aan inhoud en personen. Dat is gevaarlijk en leidt ertoe dat mensen worden uitgeroepen tot redders en ‘game changers’ terwijl hun ondernemingsmodel zich nog geenszins bewezen heeft, laat staan dat eventuele schadelijke, onbedoelde gevolgen al bekend en doorgrond zijn.’ Het harmonisch verbinden van de logica van de markt met maatschappelijke vooruitgang blijkt in de werkelijkheid toch iets moeilijker te zijn dan de voorstanders van het maatschappelijk ondernemen ons willen doen geloven. Dat is niet echt een verrassing: ondernemende innovatie en maatschappelijke innovatie zijn in wezen logisch met elkaar in tegenstrijd. In de economie is de noodzaak tot vernieuwing het gevolg van de logica van concurrentie die – tegenwoordig met steeds kortere tussenpozen – vraagt om zowel nieuwe producten en diensten (voor de consumptie) als vernieuwing van machines en processen (voor de productie). Iedere zichzelf respecterende zakenman of -vrouw heeft genoeg aan het resultaat van deze processen om vooruitgang te definiëren, maar voor de voorstanders van maatschappelijk ondernemerschap ligt dat anders. Maatschappelijk ondernemerschap wil met nadruk de wereld verbeteren. Helaas verdraagt deze ambitie zich slecht met innovatie in economische zin. In de economie is innovatie een van de belangrijkste drijvende krachten achter de logica van economische groei, en die groei is nu juist de oorzaak van veel van de problemen die het maatschappelijk ondernemerschap zo graag wil oplossen. Zo wordt het systeem eerder in stand gehouden dan dat het processen in gang zet die leiden tot de ‘systeemverandering’ die door de retoriek van het maatschappelijk ondernemen wordt beloofd. Digitale hoogmoed: Measuring Amsterdam Het tweede paradigma van de door de New Europe City Makers aangehangen heilige drie-eenheid van innovatie is de fixatie op digitale technologie. Een uitgesproken problematische uiting van deze geobsedeerdheid is het idee van ‘redesigning democracy’ – ook al zo’n belangrijk thema bij hen. Het idee daarachter is dat democratische processen digitaal opnieuw kunnen worden ontworpen door vaardige designdeskundigen prototypen te laten bouwen die vervolgens kunnen worden ‘uitgerold’ of ‘geschaald’, net als de producten van de digitale economie. Het is me een raadsel waar een dergelijke infantiele opvatting over het politieke proces vandaan komt, maar het doet in elk geval denken aan de hoogmoed van Buckminster Fuller met zijn ‘alomvattende ontwerper’, een idee dat de hippies van de jaren zestig erg aansprak. Fuller was een ontzettend slimme en creatieve man, maar waar hij in de fout ging – en waar tot op zekere hoogte ook de hippies faalden – was te denken dat de politiek kon worden vervangen door ontwerpgoeroes die vanuit een verheven en externe positie leiding zouden geven aan de maatschappij. En nu krijgen we weer met Fuller’s mislukte fantasieën te stellen, dit keer in digitale vorm. Een uiterst zorgwekkende versie daarvan wordt op dit moment ontwikkeld door het Citizen Data Lab aan de Hogeschool van Amsterdam. Op basis van een Big Data tool dat Measuring Amsterdam heet, is het Citizen Data Lab begonnen met het ontwerpen van ‘blauwdrukken die informatie bevatten over plaatselijke kennis met het doel het opstarten van initiatieven van onderop’. Hoe dit ook precies zou moeten werken, het aanreiken van blauwdrukken aan potentiële burgerinitiatieven lijkt toch enigszins in strijd met de bedoeling. Iedereen die ooit met dit soort initiatieven te maken heeft gehad, weet dat praten met je buren en erachter komen of ze jouw zorgen al dan niet delen, het erbij halen van anderen of ze overtuigen, juist essentiële onderdelen van het proces zijn. Denken dat dit kan worden kortgesloten door Big Data-software is een merkwaardige vorm van cybernaïviteit, waarbij maatschappelijke interactie wordt gemodelleerd naar de niet tastbare informatie-uitwisseling tussen computers. Als dit soort reducerend denken de maatschappelijke praktijk of overheidsbeleid zou worden, zou dat een desastreus effect hebben op de vitaliteit van de stad. En als we het advies van Roosegaarde zouden opvolgen en hierover zouden denken vanuit het perspectief van de toekomst, komt toch de gedachte op aan een situatie waarin plaatselijk activisme in een volledig functionele Smart City zich ofwel voegt naar de vereisten van voorgebakken Big Data‑sjablonen ofwel zijn legitimiteit verliest. Voeg daar de mogelijkheid aan toe dat er een extreemrechtse partij aan de macht komt in Nederland en er doemt een scenario op waarin een hulpmiddel als Measuring Amsterdam voor allerlei kwalijke doeleinden gebruikt zou kunnen worden. Redesigning democracy: technologies of changeless change Het hele idee van het digitaal opnieuw ontwerpen van de democratie, burgerschap of activisme is absolute onzin, zelfs als het niet leidt tot dergelijke uitwassen van academische onverantwoordelijkheid. Eeuwenlang hebben mensen gestreden voor politieke instituties die op zijn minst een minimum van (democratisch gelegitimeerde) sociale beïnvloeding toelaten. Dat deze instituties niet zo efficiënt en effectief functioneren als we zouden willen en misschien zelfs gecorrumpeerd zijn door antidemocratische belangen of motieven, wil nog niet zeggen dat we nu opeens de complexiteit van het maatschappelijk leven kunnen omzeilen door middel van digitale ontwerpprocessen. Het enige effect van dergelijke pogingen tot ‘redesigning democracy’ is het verstevigen van een praktijk van ‘changeless change’ (Naomi Klein), dat wil zeggen: een simulatie van maatschappelijke of politieke vooruitgang die tegelijkertijd de huidige praktijken hun kop zet en de bestaande ongelijkheid in rijkdom en macht angstvallig in stand houdt. Wie goed kijkt, kan al de nodige voortekenen hiervan ontwaren. We hebben al talloze challenges, safari’s en retraites rond sociaal ontwerpen gezien waarvan de pretenties reikten van het oplossen van de Griekse schuldencrisis tot het maken van een prototype voor een duurzame samenleving. Wat deze schijnbaar onschuldige pogingen om iets nieuws te proberen in het licht van ‘wicked problems’ zo gevaarlijk maakt is dat ze het idee van sociaal en politiek activisme als puur gebaar normaal maken. Het prototype wordt de therapeutische smoes om niet echt politiek betrokken te raken en zonder die betrokkenheid blijft making the world a better place een dodelijk mengsel van infantiliteit en hoogmoed. Daarom moeten we deze pretentieuze veranderingsgymnastiek als ideologie aanmerken: omdat die politiek activisme probeert te vervangen door geprefabriceerde gebaren van verandering. Als je wilt dat de wereld blijft zoals hij is, moet je vooral bezighouden met dit soort maatschappelijk ontwerpen. Voorbij de gemeenschap: een eerlijke stad voor iedereen Dit brengt ons bij het derde paradigma van de heilige drie-eenheid van innovatie: gemeenschapspolitiek. Dit behelst de werkelijk belangrijke vraag van hoe een zowel eerlijk als effectief politiek activisme er vandaag de dag zou kunnen of moeten uitzien. Volgens de New Europe City Makers draait het allemaal om de gemeenschap. Kleinschalig, peer-to-peer, gedecentraliseerd, enzovoort is de juiste aanpak als we de wereld, of om te beginnen de stad, werkelijk systematisch willen veranderen. Nogmaals: ik snap niet waarom dit evangelie zoveel gelovigen aantrekt, terwijl er absoluut geen enkel bewijs is dat in moderne, complexe samenlevingen politieke verandering kan worden bereikt door organisaties vanuit gemeenschappen. Van de Lebensreform bewegingen van de vroege twintigste eeuw tot de hippies van de jaren zestig, van de cyberianen en Netizens van de jaren negentig tot zeer recente projecten van de P2P-Foundation, heeft gemeenschapsactivisme een deplorabele staat van dienst in het aanzetten tot, laat staan bereiken van, ‘systeemverandering’. Natuurlijk kunnen we alleen maar veel sympathie hebben voor degenen die aanvoeren dat ‘we in kleine groepen en gemeenschappen tenminste nog iets kunnen doen’, dat ‘kleine stapjes beter zijn dan geen stapjes’, dat ‘je beter iets in je lokale context kunt doen dan helemaal niets doen’, enzovoorts. Maar het probleem hier is schaal. Kleinschalige vanuit een gemeenschap voortkomende initiatieven kunnen de meest nobele doeleinden hebben, maar lopen altijd het gevaar te worden verziekt als het systeem dat hun omgeving reguleert slecht is geprogrammeerd. En dat is tegenwoordig helaas het geval met de slechte programmering die uitgaat van een neoliberaal beleid. Neem bijvoorbeeld een van de meest geslaagde en maatschappelijk verantwoorde ontwikkelingen in Amsterdam van de afgelopen jaren: De Hallen. Deze voormalige tramremise is herontwikkeld tot een plaatselijke voedselmarkt met een hotel, bioscoop en restaurant, maar ook met een heleboel maatschappelijk ondernemerschap, tientallen banen van mensen die anders nooit aan het werk waren gekomen, sociale functies als een bibliotheek, enzovoorts. Toch is het opmerkelijkste effect dat de huizenprijzen in de wijk met 50 procent zijn gestegen. Natuurlijk is dit een heel specifiek voorbeeld, maar het geeft wel aan waarom ‘het verbeteren van de wereld’ niet meer werkt op het niveau van gemeenschaps- of buurtinitiatieven. Explosief stijgende onroerendgoedprijzen worden zien in zekere kringen beschouwd als een grote prestatie, maar voor de meerderheid van de mensen die op zoek zijn naar betaalbare woonruimte is dit natuurlijk niet de verandering waarop ze hopen. Als verandering systematisch moet zijn, moet die zich voltrekken op het niveau van het systeem. Vanzelfsprekend beginnen dergelijke veranderingen onvermijdelijk op lokaal niveau, maar daar kunnen ze niet blijven. De New Europe City Makers Agenda wil zijn intellectuele en technologische invloed gebruiken om potentiële afwijkende meningen en werkelijk ontregelende verandering opsluiten in de stadstuin van de buurttherapie. De stad als dierentuin voor burgerinitiatieven! Daar draait het om in al dat geklets over ‘community’. De socioloog Richard Sennett heeft al in de jaren zeventig voor deze trend gewaarschuwd en zijn diagnose is actueler dan ooit: ‘Community wordt een wapen tegen de samenleving en het onpersoonlijke karakter daarvan wordt nu gezien als de grootste tekortkoming van die samenleving. Maar een gemeenschap met macht kan slechts een illusie zijn in een industriële westerse samenleving waarin stabiliteit is bereikt door een voortschrijdende uitbreiding op internationale schaal van structuren van economische beheersing. Kortom, het geloof in directe menselijke relaties van intimiteit heeft ons ertoe verleid ons besef van de werkelijke macht om te vormen tot een richtlijn voor ons politieke gedrag. Met als resultaat dat de krachten van overheersing of ongelijkheid onaangetast blijven.’ Onlangs, bij een van de zeldzame gelegenheden dat er een kritisch geluid klonk in Pakhuis de Zwijger, bracht een professor city-marketing (nota bene!) haar gehoor in herinnering waaruit deze krachten van overheersing en ongelijkheid tegenwoordig bestaan: de internationale financiële markten en de volgzame overheden die ten gerieve van die markten van onze steden souvenirwinkels maken. Elk project voor een duurzame, menselijke toekomst van de Europese stad moet uitgaan van dit besef. Dat betekent dat we ons denken over de stedelijke toekomst moeten politiseren en niet alleen bezig moeten zijn met 3D‑printers, aquaponische installaties en slimme dingetjes voor burgers. Het wordt hoog tijd om de slimme speeltuin te sluiten en ons weer te gaan gedragen als volwassen burgers die hun stad even serieus nemen als zichzelf. Als we willen werken aan een wenselijke toekomst van onze stad, moeten we de heilige drie-eenheid van innovatie vaarwel zeggen en naar onze stad kijken zonder de conditionering van adviesslogans en beleidstrends. In het laatste nummer van New Amsterdam, het blad van Pakhuis de Zwijger, uiten twee City Makers hun frustratie over de neiging van bewegingen van onderop om zich te laten gebruiken als instrument van politieke en commerciële doeleinden waarvoor ze nooit gekozen hebben. ‘Voornamelijk achterin zitten en naar de menigte zwaaien’, zoals ze het zelf kernachtig omschrijven, en intussen worden ingepakt door de officiële programma’s van onveranderlijke verandering, lijkt het systematische lot te zijn van goedbedoelende City Makers en soortgelijke initiatieven. Hun frustratie leidt tot een prachtig inzicht: dat ‘making the city a better place’ een loze slogan blijft zolang de vraag naar de werkelijk bestaande machtsverhoudingen niet wordt gesteld. In Amsterdam is er een groeiende beweging die juist dat probeert te doen: FAIRcity. Het is een platform van initiatieven en groepen uit alle geledingen en met allerlei beweegredenen. Wat zij gemeen hebben, is een betrokkenheid bij de stad die direct voortkomt uit de grimmige realiteit, uit koppige liefde van mensen die zich bewust zijn van de worstelingen en geneugten van hun woonplaats. FAIRcity wil een stem geven aan die groepen die zich bezighouden met de andere kant van city-marketing: de realiteit van de stad. Huurdersgroepen, wijkinitiatieven, vluchtelingenorganisaties. Dak- en thuislozen. Groepen en individuen die zich bezighouden met gentrificatie en de economische tweedeling. Problemen die de consequentie zijn van de op economische groei gerichte stad. FAIRcity wil een eerlijke stad laten zien waar zaken als diversiteit, milieuvriendelijkheid, betaalbaar wonen, kleinschaligheid, goede sociale voorzieningen, gelijke kansen en een ontspannen sfeer centraal staan. Een stad die niet alleen gaat over geld verdienen en ook niet over volledig lege slogans als duurzaamheid maar over duurzaam samenleven. En daar hoort ook de zorg voor de vrijplaatsen en vrije cultuur (subcultuur) bij. Want Amsterdam moet een kleurrijke stad blijven want dit is een van haar grote krachten. Uiteraard gaat het niet alleen om Amsterdam. Er wordt ook gekeken naar ervaringen in andere Europese steden, zoals Barcelona en Londen. FAIRcity wil een vuist maken. Zij wil de verandering en de actie naar een eerlijke stad duidelijk maken op straat tussen en met de burgers. Niet door een programma voor professionals die burgerinitiatieven opzetten. FAIRcity staat open voor iedereen die gelooft dat eerlijkheid de spelregels zou moeten bepalen bij het bouwen aan de toekomst van Amsterdam. Daarom moet het ook een beweging zijn die conflict en afwijkende meningen beschouwt als onderdeel van een democratisch proces dat moet leiden tot een Eerlijke Stad. Amsterdam wil geen Smart City zijn. Ook geen Creative City. Of – Mokum verhoede – een Happy City. Amsterdam wil een FAIRcity zijn.  
Online only Published: 10-03-2016 // Written by:
Hippies en Hackers
Aankondiging De negende Dries Langeveld Lezing zal komend voorjaar plaatsvinden in de Kerk van Ruigoord op vrijdag 18 maart 2016. De lezing wordt gegeven door Dorien Zandbergen met als onderwerp: Hippies en Hackers Voor veel deelnemers aan de maatschappelijke, culturele en spirituele tegenbewegingen van de jaren 60 en 70 vormde de computer het symbool van technocratische onderdrukking. Als alternatief voor een samenleving die teveel geleid werd door rationalistische ‘machinale calculaties’ trokken velen zich terug in woongemeenschappen in de natuur, om op zelfredzame en low-tech manieren te leven. Minder bekend is dat sommige psychonauten in deze periode electronische en digitale technologieën juist omarmden als middelen om hogere bewustzijnsniveaus te bereiken. Vooral in de San Francisco Bay Area, maar ook in Europa, gebeurde dit als onderdeel van een rijke uitwisseling tussen wetenschappers en techneuten van de computerindustrie enerzijds, en dichters, kunstenaars en andere bewustzijnsverruimers anderzijds. Deze geschiedenis lijkt grotendeels te zijn vergeten. Sterker nog, de ‘hippie’ en de ‘hacker’ – de een gestereotypeerd als wereldvreemde zwever, de ander als computercrimineel – hebben zich in de publieke perceptie ontwikkeld als elkaars tegenpool Vanuit haar antropologische achtergrond probeert Dorien Zandbergen deze stereotypen te doorbreken door parallellen te trekken tussen de ontwikkeling van beide subculturen in de afgelopen decennia. Veelal zonder het van elkaar te weten, stelt zij, hebben ‘hackers’ en ‘hippies’ vaardigheden, manieren van organisatie en technieken ontwikkeld waarmee een eigenzinnig antwoord wordt gegeven op de maatschappelijke en politieke uitdagingen van vandaag. Dorien Zandbergen Dr. Dorien Zandbergen is wetenschappelijk onderzoeker digitale cultuur en zet zich in voor een digitale samenleving die eerlijk en transparant is. Ze woonde een jaar in de San Francisco Bay Area om de overlap tussen de tegencultuur en het ontstaan van de digitale samenleving te bestuderen. Samen met filmmaker Sara Blom produceerde ze een kritische documentaire over de ambities van Amsterdam om een ‘smart city’ te worden. Met haar Stichting Gr1p werkt ze samen met kunstenaars, activisten, schrijvers, onderzoekers en andere geïnteresseerden aan manieren om meer publiek begrip van de digitale samenleving mogelijk te maken. (web: http://dorienzandbergen.nl en http://gr1p.org) Vrijdag 18 maart 2015. Kerk open vanaf 17.30 u. Lezing 18.45 u. Toegang € 10,- Maaltijd vanaf 20.15 u. € 10,-. Emailadres voor aanmelding maaltijd (indien gewenst): Drieslangeveld.lezing@gmail.com. Aanmelding wordt zeer op prijs gesteld. De initiatiefnemers: Albert Heijn, Gerben Hellinga, Hans Plomp, Luuk Hamer, Hans Gerding.  Facebook event >>>
Online only Published: 11-02-2016 // Written by: AA redactie
First edition Sonic Acts Academy
26–28 February 2016, at Stedelijk Museum Amsterdam, de Brakke Grond and Paradiso   Sonic Acts announces the Sonic Acts Academy, a three-day event that aims to expand, sustain and disseminate thought-provoking discussions about artistic research, and underscore artistic engagement as vital to understanding the complexities of our contemporary world. The Acaddemy takes place from 26 to 28 February 2016, and will open at the Stedelijk Museum with performances by Thomas Ankersmit, Okkyung Lee, and others. The programme at de Brakke Grond features lectures and presentations by Susan Schuppli, Louis Henderson, Heather Davis and more, and the performance and club night at Paradiso features Lotic, M.E.S.H., Nkisi, and many others.   Over the span of two decades Sonic Acts has developed from a thematic festival into a platform with a strong focus on contemporary and historical developments at the intersections of art, science and technology. Now Sonic Acts is adding another dimension to the platform, the Sonic Acts Academy. The Academy aims to destabilise the sterile dichotomy of theory-versus-practice, which suggests that theory and practice are distinct approaches that form their own discourse. It focuses on artists and their practice, as well as on artistic strategies and processes that begin with research and end in a finished artwork. In doing this, the Academy aims to enhance the reflective and critical aspects of artists’ research and enable them to participate in the theory-versus-practice debate without having to compromise their hands-on, intuitive working methods, or re-frame their work within a scientific vernacular or methodology.   Sonic Acts also intends to reclaim the term ‘academy’, not to discuss what an academy is, or can be, but to acknowledge the many ad hoc academies that are popping up in contemporary culture. Sonic Acts Academy is about creating bridges between existing modes of knowledge and theory and the more idiosyncratic modes of knowledge produced by artists.   For the inaugural 2016 edition, Sonic Acts Academy invites artists and theorists to expand on their research through workshops, masterclasses, lectures, concerts, film screenings and work presentations. For three days the Academy will probe the traditional notions of the ‘academy’ through an open and dynamic format, with the aim of positioning art as a means of knowledge production, full of potential, to be shared and expanded upon with and by future generations.   Sonic Acts Academy starts on Friday 26 February at the Stedelijk Museum Amsterdam, and is followed by two days of lectures, presentations and film screenings at de Brakke Grond, Amsterdam. On Saturday 27 February, Sonic Acts will take over Paradiso in collaboration with Viral Radio with a massive line-up of performances. In the weeks preceding and after the Academy, there will be masterclasses and workshops for artists, curators, students, theorists and cultural practitioners. Opening at the Stedelijk Museum Amsterdam Sonic Acts Academy will be inaugurated on 26 February at the Stedelijk Museum Amsterdam. Energetic acoustic and electronic live music will alternate with freshly restored sounds and images from pioneering artists. Dispersed over various spaces inside the Stedelijk, the Maryanne Amacher Archive will be presented in the Netherlands for the first time, there will be a world premiere of a new work by Thomas Ankersmit based on Dick Raaijmakers’ art, and performances by Okkyung Lee, WaSm and Raphael Vanoli. Sonic Acts also selected related works from the Stedelijk Museum’s collection to be shown throughout the Academy weekend, by among others La Monte Young, Dick Raaijmakers and Terry Riley.   Academy at de Brakke Grond The two-day symposium, the nucleus of Sonic Acts Academy, begins on 27 February at de Brakke Grond, a new location for Sonic Acts. Sally-Jane Norman will introduce the symposium and take the role of central respondent during the Academy. Speakers on 27 and 28 February are media artists Susan Schuppli and Anton Kats, filmmakers Louis Henderson and Ana Vaz, sound artists Ewa Justka and Katrina Burch, researcher Heather Davis, the activist artist collective #Additivism, and Bill Dietz introducing the recently established Maryanne Amacher Archive.   Sonic Acts at Paradiso Featuring over 20 artists from four continents, and 16 hours of bleeding-edge music and film, Saturday night’s programme on 27 February is perhaps our most ambitious line-up to date. In collaboration with Viral Radio, Sonic Acts brings together many of the newest, freshest, and sometimes even youngest artists from scenes in Stockholm to Cape Town, from Berlin to Brighton. With performances by, among others, Lotic, M.E.S.H., Why Be, Yon Eta, KABLAM, Nkisi, SKY H1, Soraya, Juha, GAIKA, Drill Folly, J.G. Biberkopf, Yoneda Lemma, Anna Mikkola, Daïchi Saïto and Jason Sharp. For more information, see www.sonicacts.com